Kalendarium Międzyrzecza


Kalendarium Międzyrzecza

950 – 960 Historia miasta rozpoczyna się w połowie X wieku za czasów Mieszka I. Wtedy to zdobyty zbrojnie gródek plemienny wraz z terytorium nad dolną Obrą, włączony został do Księstwa wczesnopiastowskiego. Za panowania Bolesława Chrobrego gródek odbudowano – stał się państwowym grodem piastowskim na zachodnich rubieżach państwa polskiego.

1000
Droga powrotna cesarza Ottona III z pielgrzymki u grodu św. Wojciecha w Gnieźnie wiodła przez Międzyrzecz i dalej przez Magdeburg, Akwizgram do Rzymu. Wiosną 1000 roku Bolesław Chrobry zapewne uroczyście gościł uczestników pielgrzymki w odbudowanym grodzie międzyrzeckim. Kroniki niemieckie wzmiankują przybycie Ottona III do Magdeburga 24 marca.

1003
Na początku 1002 roku na zaproszenie Bolesława Chrobrego przybyli z Włoch do Polski dwaj misjonarze benedyktyńscy – emeryci Jan i Benedykt. Książę Bolesław wybudował dla nich w pobliżu grodu niewielki klasztor i otoczył ich opieką.
W ciągu roku przyjęto do klasztoru nowicjuszy polskiego pochodzenia – Mateusza, Izaaka i sługę Krystyna.

Zakonnicy przygotowywali się do chrystianizacji pogańskich Pomorzan i zachodnich Słowian. Przygotowania do działalności misyjnej zostały przerwane II listopada 1003 roku zamordowaniem na tle rabunkowym w Klasztorze międzyrzeckim – pięciu braci zakonnych – Jana, Benedykta, Mateusza, Izaaka i Krystyna. Na wniosek biskupa poznańskiego Ungera papież Jan XVIII (1003 – 09) rozkazał zaliczyć ich w poczet świętych męczenników i oddawać im cześć.

1094
W roku 1034 Ziemię Międzyrzecką zajmują Pomorzanie. O powrót tej Ziemi i Pomorza do Polski walkę zbrojną zaczął książę Władysław Herman i jego syn Bolesław Krzywousty. Zapis z kroniki Galla Anonima donosi: „Pewnego razu Bolesław Krzywousty wyruszył na Pomorze, oblegał gród Międzyrzecz i z taką gwałtownością nań szturmował, że w kilku dniach zmusił załogę do poddania się”.  Działo się to w 1094 roku.

Kalendarium Międzyrzecza

1157
We wczesnym średniowieczu Międzyrzecz stał się ważnym węzłem drożnym na zachodzie Polski. Tędy przechodziły główne traktaty rycerskie i handlowe z Niemiec do Polski i odwrotnie. Gród międzyrzecki stał się kluczowym punktem oporu dla licznych wypraw cesarzy niemieckich na Polskę. Wyprawa wojenna na Poznań przygotowana przez cesarza niemieckiego Fryderyka I Barbarossę w roku 1157, przechodziła przez Międzyrzecz. Gród międzyrzecki wraz z podgrodziem został zdobyty i spalony.

1230
Po przyłączeniu Ziemi Międzyrzeckiej do państwa polskiego gród stał się siedzibą książęcego, a później królewskiego zarządcy, zwanego od XIII w kasztelanem. Najstarsza wzmianka pojawia się za panowania Władysława Odonica. (Teodoryk) Theodorieus Castellanus de Mesertz był świadkiem nadania cystersom wsi Gościkowo.
Akt nadano w 1230 r.

1248
Miasto wyrosło z osad rzemieślniczo – handlowych, które funkcjonowały jako podgrodzia w XII i XIII wieku.
Najstarsza wzmianka o miejskim charakterze Międzyrzecza pochodzi z 1248 r. – zapis w Roczniku Wielkopolskim informuje o osadzeniu w mieście kolonistów niemieckich, którym biskup poznański Boguchwał daruje dziesięcinę na 2 lata do chwili zagospodarowania się na tej ziemi.

1333 – 1370
Zamek międzyrzecki, dziś historyczny zabytek – trwała ruina, został wzniesiony za czasów panowania Kazimierza Wielkiego. Powstał na miejscu dawnego grodu – budowla murowana z cegły otoczona rzeką i fosą, przez którą przerzucony był most zwodzony. Był na czasy XIV i XV wieku szczytem techniki fortyfikacji obronnej.

1426
Wobec zagrożenia zachodniego granicy Polski ze strony Brandenburgii i państwa krzyżackiego Władysław Jagiełło dokonał przeglądu murów miasta i zamku oraz odebrał od mieszczan międzyrzeckich przysięgę wierności.

Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Międzyrzeczu
Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Międzyrzeczu
Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Międzyrzeczu
Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Międzyrzeczu

1474 – 1479
Kościół parafialny pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela został zbudowany w drugiej połowie XV w. po spaleniu wcześniejszego kościoła parafialnego św. Krzyża przy Rynku. Miasto, które uległo w 1474 r. spaleniu i ograbieniu przez wojska węgierskie pod wodzą Macieja Korwina, nie miało środków na budowę kościoła. Inwestorem kościoła w królewskim mieście Międzyrzecz został król – Kolator, który świątynie również wyposażył. Zbudowany został w nowym miejscu w południowo – wschodniej stronie przy murach miejskich. Była to budowla gotycka z małą wieżyczką – sygnaturką w środkowej części dachu. Obok kościoła zbudowana była oddzielna dzwonnica.

1574
Wybrany na króla polskiego, Henryk Walezy, podróżując z Francji do Krakowa, był serdecznie witany w Międzyrzeczu, pierwszym polskim mieście. Noc z 21/22 stycznia król spędził na zamku, a delegacja mieszczan z burmistrzem na czele wręczyła mu klucze od wszystkich bram miejskich, owinięte w białą i czerwoną tkaninę. Następnego dnia miasto darowało królowi nowy pojazd, bogato zdobiony złotem.

1581
Stefan Batory udziela miastu zezwolenia na budowanie z cegły nowego ratusza z piękną oddzielną wieżą. Pozwala również na prowadzenie w ratuszu wolnego wyszynku miodów i sprzedaży soli używanej w okolicy.

1616
Starosta międzyrzecki Aleksander Zborowski nadaje Bractwu Kurkowemu przywilej upoważniający członków Bractwa do posiadania broni. Co roku wybierano Króla Kurkowego, który miał prawo warzyć piwo bez podatku, otrzymywał też z kasy magistratu 100 talarów i mógł użytkować 2 kąty ziemi. Dom strzelecki i strzelnica mieściła się na łące nad rzeką Obrą.

1700 – 1718
W czasie wojny północnej przez miasto i okolicę przemieszczały się i przebywały często na kwaterach zimowych na przemian wojska saskie, pruskie, rosyjskie, szwedzkie i polskie, niszcząc miasto nakładami kontrybucjami. Kradzieże i konfiskaty żywności i zwierząt doprowadzały mieszkańców do skrajnej nędzy.

1707
Karol XII – król Szwecji przebywa w Międzyrzeczu w czasie przemarszu wojska z Saksonii w kierunku Poznania. Nocuje za miastem na przedmieściu Winnica.

1711
Piotr wielki – car rosyjski gościł i mieszkał w Międzyrzeczu podczas podróży do Saksonii. Cara kosztowało miasto 15000 tynfów.

1793
W wyniku drugiego rozbioru polski Międzyrzecz dostaje się pod panowanie Prus. W dniu 6 października 1793 r. król pruski Fryderyk Wilhelm II odwiedził miasto, pierwsze z 251 włączonych do Prus.

1806
Napoleon w drodze z Berlina do Poznania nocował w mieście w Rynku w domu kupca – sukiennika J. J. Volmera.
Krótki pobyt cesarza w Międzyrzeczu mógłby się skończyć katastrofą dla miasta. Radca podatkowy o nazwisku Sprengepiel, pruski patriota, powziął plan zastrzelenia znienawidzonego przez siebie tyrana. W tym celu ukrył się w wieży ratuszowej i czekał na wyjście cesarza na plac rynkowy. Jednak wielka ilość wojsk przed ratuszem otrzeźwiła zaślepionego zamachowca.

Plomba Sukiennicza Jacoba Volmera
Plomba Sukiennicza Jacoba Volmera


Johann Jacob Volmer
(1760 – 31 marca 1836) – jedna z najwybitniejszych postaci w historii Międzyrzecza.

Handlował suknem. Wysyłał je do Rosji, potem zmonopolizował rynek azjatycki. Na początku XIX w.
Chińczycy nazywali europejskie sukno Mesericko (od sygnatur z niemiecką nazwą miasta Meseritz).
Kamienica Volmera znajdowała się we wschodniej pierzei rynku, została rozebrana po drugiej wojnie.

Międzyrzecz przed 1945 rokiem - hurtownia Jacoba Volmera - siedziba Heimatmuseum
Międzyrzecz przed 1945 rokiem – hurtownia Jacoba Volmera – siedziba Heimatmuseum

Do 1945 r. była znana jako Napoleon Hause – Dom Napoleona, co ma związek z tym, że w nocy z
26 na 27 listopada 1806 r. gościł w niej i nocował Cesarz Francuzów Napoleon Bonaparte. Po kolacji J. J. Volmer sprzedał gościowi 2 tys. postawów sukna. W czasie pobytu Napoleona w Międzyrzeczu pruski poborca podatkowy Friedrich Wilhelm Sprengepiel postanowił zgładzić znienawidzonego Francuza. Pożyczył od mistrza murarskiego Buttela strzelbę i zaczaił się z nią na wieży ratuszowej w odległości około 15 stóp od domu Volmera, w którym biesiadował i nocował Bonaparte. Do zamachu jednak nie doszło, gdyż pruski patriota zrezygnował z oddania strzału widząc otaczających cesarza francuskich oficerów.

1825 – 1827
W 1824 r. 18 kwietnia groźny pożar niszczy wschodnią część miasta, uległy spaleniu 124 budynki mieszkalne, w tym dzielnica żydowska z synagogą i szkołą. W następnym roku gmina żydowska przystąpiła do odbudowy synagogi. Trwała ona 2 lata. Dziś liczący 175 lat budynek stanowi obiekt historyczny.

1827 – 1834
Zachowany do dziś budynek kościoła w Rynku p. w. św. Wojciecha został wzniesiony przed rokiem 1834 jako kościół ewangelicki i pełnił tę funkcję do roku 1945. Budowniczym kościoła był wybitny architekt niemiecki Karol Friedrich Schinkel. Kościół reprezentuje styl neoklasycystyczny – usytuowany jest w kierunku północnym.

1845
Po wielkich pożarach w latach 1824 i 1827 miasto szybko się odbudowało. Domy budowano z trwałego materiału – cegły.
Kryto je dachówką względnie papą. Ulice wyprostowano i poszerzono. W roku 1845 zainstalowano na krzyżówkach ulic 12 wiszących latarń, które o zmroku zapalał stróż nocny. używano do nich oleju.

1901 – 1904
Zbudowano w Obrzycach zakład dla psychicznie chorych – czwarty szpital w prowincji poznańskiej. Zespół urbanistyczny zaprojektował międzyrzecki architekt Kubler. W latach II wojny światowej hitlerowcy realizowali w tym szpitalu plan eutanazji ludzi umysłowo chorych i kalekich oraz politycznie „niepewnych”. Ocenia się, że obrzycki kombinat śmierci pochłonął ponad 10 tys. ofiar.

1909
22 października otwarto nowy szpital im. Cesarzowej Augusty Wiktorii. W roku 1928 nastąpiła dalsza jego rozbudowa.
W lipcu 1945 roku w tymże obiekcie dr Hieronim Szantruczek „otworzył” w Międzyrzeczu polski szpital.

1911 – 1916
Rozpoczęto w mieście prace związane z budową sieci wodno – kanalizacyjnej. Do 1914 r. zbudowano wieżę ciśnień liczącą 50 m wysokości. Do 1916 r. prowadzono prace nad ułożeniem sieci wodno – kanalizacyjnej. Wywiercono 3 studnie głębinowe – 30 m, 60 m i 120 m i podłączono do wieży ciśnień.

1925
Na koszt powiatu przystąpiono do budowy żelbetonowego miejskiego mostu na Obrze. Dotąd co 50 lat był remontowany względnie budowany most drewniany. Pierwsze wzmianki o moście w Międzyrzeczu pochodzą z 1259 r.

1926
Przy placu Bismarcka, dziś ul. Staszica zbudowano budynek Straży Pożarnej. Remizę wyposażono w automobil pożarniczy i motopompę. Do tego roku strażacy mieli swoje siedziby przy ul. Lipowej i Brójeckiej.


1945 rok
Międzyrzecz po 152 latach niewoli  powraca do Macierzy. 30 stycznia – Międzyrzecz został zajęty przez wojska radzieckie

Kierunki działania Armii Czerwonej w trakcie podejścia i pokonania Międzyrzeckiego rejonu Umocnionego
Kierunki działania Armii Czerwonej w trakcie podejścia i pokonania Międzyrzeckiego rejonu Umocnionego

Styczeń 1945
W czasie krótkotrwałych walk o koszary zniszczono częściowo budynek bramny. Niemcy wycofując się zdetonowali centrale telefoniczną na poczcie oraz spalili budynki banku, sądu, gimnazjum, siedzibę NSDAP – budynek dawnej loży masońskiej oraz podminowali i zdetonowali mosty kolejowe w Międzyrzeczu, Policku i w Wojciechowie. Miejski most również podminowany – ocalał. Szybki atak oddziałów radzieckich z kierunku Skwierzyny zaskoczył Niemców.

Przebieg umocnień obronnych na zachodniej granicy II Rzeszy
Przebieg umocnień obronnych na zachodniej granicy II Rzeszy

Luty 1945
Po zajęciu Ziemi Międzyrzeckiej przez wojska radzieckie została ustanowiona w powiecie wojskowa administracja,
tzw. Rejonowa Komendantura Wojenna. Komendantem mianowano majora Jęczmieniewa. Wojskowa administracja radziecka działała do sierpnia 1945 r.

Marzec 1945
Przybywają i osiedlają się w mieście i w powiecie pierwsi osadnicy z pogranicza, Wielkopolski – Zbąszynia, Międzychodu, Nowego Tomyśla i innych miast.

17 III 1945 r. Wojewoda poznański Widy Wirski mianuje Lucjana Brudło Pełnomocnikiem Rządu RP w Międzyrzeczu i powiecie.

23 III 1945 r. Powołano Zarząd Miejski w Międzyrzeczu – komisarycznym burmistrzem miasta zostaje Franciszek Figaniak – osadnik ze Zbąszynia.

27 III 1945 r. Przystąpiono do organizowania administracji Starostwa Powiatowego. Starostą mianowano Lucjana Brudło a wicestarostą Arlitha Karaśkiewicza.

Kwiecień 1945
15 kwietnia 1945 r. przystąpiono do organizowania poczty w Międzyrzeczu i powiecie. Dyrekcja Okręgowa Poczty w Poznaniu mianowała Naczelnikiem poczty Czesława Karczmarka – zawodowego pracownika poczty z Mogilna.

Maj 1945
18 maja 1945 r. przystąpiono w Międzyrzeczu do uruchomienia węzła kolejowego. Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwowych w Poznaniu zorganizowała pionierską dziewiętnastoosobową grupę kolejarzy w Zbąszynku i skierowała ja do Międzyrzecza. Pierwszym zawiadowcą stacji został Stanisław Maludy, przedwojenny zawiadowca stacji z Pobiedzisk.

Pierwsze połączenie kolejowe Międzyrzecza z Poznaniem przez Skwierzynę i Międzychód miało miejsce już w czerwcu.

Czerwiec 1945
8 czerwca 1945 r. przybywa do Międzyrzecza pierwszy transport repatriantów z terenów zabużańskich z Białorusi.  W następnych miesiącach przybywają i osiedlają się w mieście i powiecie repatrianci z Wileńszczyzny, Wołynia, Tarnopola, Stanisławowa i Lwowa.

Lipiec 1945
W lipcu 1945 r. administracja polska w porozumieniu z radziecką komendanturą wojenną dokonuje wysiedlenia za Odrę z miasta i powiatu około 12 tyś. osób ludności niemieckiej.

Wysiedleń dokonuje milicja i wojsko.

Sierpień 1945
2 sierpnia nastąpiło zakończenie obrad pokojowej Konferencji w Poczdamie, która ustaliła i zatwierdziła ostatecznie granice Polski. Międzyrzecz po 152 latach powrócił do Polski.

Wrzesień 1945
Otwarcie pierwszej szkoły podstawowej w budynku przy ul. Staszica. Kierownikiem został mianowany Eugeniusz Popow, nauczyciel repatriant z Białorusi. W chwili otwarcia szkoła liczyła 195 uczniów.

Październik 1945
22 października 1945 r. otwarto w Międzyrzeczu gimnazjum i liceum. Pierwszą dyrektorką została mianowana mgr Halina Cyranowa, a pierwszymi nauczycielami byli Maria Inczykowa i Henryk Paśniewski. W chwili otwarcia szkoła liczyła 63 uczniów.

Listopad 1945
29 listopada 1945 r. Międzyrzecz uroczyście wita żołnierzy 17 pułku 5 Saskiej Dywizji II Armii WP. Pułk zostaje na stałe zakwaterowany w Międzyrzeczu.

Grudzień 1945
1 grudnia 1945 r. zebranie założycielskie dokonało wyboru Rady Nadzorczej Spółdzielni Spożywców „Jedność”. Przewodniczącym rady został Leon Urbański. W dniu 30 XII Rada Nadzorcza powołała pierwszy zarząd. Prezesem został wybrany Jan Kochański, skarbnikiem Kazimierz Czapiewski.

1946
Artysta plastyk Alf Kowalski, pracownik Starostwa Powiatowego, organizuje pierwsze polskie muzeum na Ziemi Lubuskiej. Już 18 marca 1946 r. otwarto w Domu Kultury wystawę obrazującą polską ciągłość materialną i kulturalną na Ziemi Międzyrzeckiej. Na cele muzealne władze miejskie Międzyrzecza przekazują budynki dawnej kasztelanii starostw międzyrzeckich.

1950
W latach 1945 – 1950 osiedliło się w mieście 7 tys. nowych mieszkańców, w tym 50 % repatriantów zza Bugu. Po Narodowym Spisie Powszechnym, przeprowadzonym w grudniu 1950 r., okazało się, że Międzyrzecz zamieszkuje 7200 mieszkańców, co stanowi 60 % stanu zaludnienia z 1939 r. Najważniejszym osiągnięciem tego pięcioletniego okresu było przywrócenie miastu dawnej estetyki. Okres wojny przyniósł ogromne zniszczenia. 35% zasobów mieszkalnych legło w gruzach. Wszyscy mieszkańcy Międzyrzecza spontanicznie odgruzowywali miasto, w tzw. „czynach społecznych”. Po 5 latach miasto posiadało już doskonale rozwiniętą sieć handlową, prywatną i spółdzielczą. Istniały zalążki przemysłu państwowego, warsztaty rzemieślnicze. Rozwijała się oświata. Otwarto dwie szkoły podstawowe, trzy średnie: ogólnokształcącą, ekonomiczną i zasadniczą.

1956
Grupa międzyrzeczan, m.in. dr Adam Szantruczek, dr Stanisław Litarowicz, Józef Furmanek, T. Żurawski podjęli inicjatywę zorganizowania w Międzyrzeczu Klubu Inteligencji. Stał się najstarszą organizacją społeczno kulturalną za Ziemi Lubuskiej. Długoletnim prezesem był dr Adam Szantruczek. W roku 1970 Klub przekształcił się w nową organizację – Międzyrzeckie Towarzystwo Kultury. Prezesem wybrano inż. Czesława Glińskiego, a w 1975 r. dr Jana Krajniaka.

1959
W 40 rocznicę powstania wielkopolskiego z inicjatywy powstańców – weteranów m.in. Józefa Furmanka, Wacława Domagały, Mariana Firleja ustawiono na placu dworcowym kamień pamiątkowy z tablicą informującą o tym wydarzeniu.

1961
Po 15 latach od zakończenia wojny, wobec braku mieszkań, Gospodarka Komunalna i Mieszkaniowa przystąpiła do budowy nowych domów wielomieszkaniowych. Pierwsze domy oddano do użytku przy ulicach Waszkiewicza, Dąbrowskiego, Kilińskiego, 30 Stycznia i Poznańskiej.
W 3 lata później powstała w Międzyrzeczu Spółdzielnia Mieszkaniowa, która pierwsze bloki mieszkalne (60 mieszkań każdy) oddała do użytku swoim członkom przy ul. Świerczewskiego i Krasińskiego.

1964
Na osiedlu Reymonta zlokalizowano w Międzyrzeczu zakłady przemysłowe związane z obsługą budownictwa rolniczego. W roku 1964 rozpoczęto od podstaw budowę baz produkcyjnych, magazynowych i biurowych 4 wyspecjalizowanych przedsiębiorstw w budownictwie rolniczym.
Są to:
– Przedsiębiorstwo Instalacyjno Montażowe Budownictwa Rolniczego – PRIM, które powstało już w 1945 r. jako Przedsiębiorstwo Robót Instalacyjno – Montażowych. Założycielem był W. Domagała i B. Wandel, później J. Białecki, A. Daszkiewicz, H. Górczyński.

Przedsiębiorstwo Produkcji Betonów – PUBR.  Założycielem był E. Głogoza.

Przedsiębiorstwo Budownictwa Rolniczego – PBRZ. Założycielem był F. Hoffman, później W. Puciata, J. Dolny i B. Onyszczuk.

Przedsiębiorstwo Robót Inżynieryjnych – PRI.   Założycielem i długoletnim dyr. był K. Jońca.

1965
W latach 1963 – 65 przy ulicy Mickiewicza 5 wybudowano nowy gmach szkolny o kubaturze 17630 m3. W dwa lata później zbudowano salę gimnastyczną. Szkoła liczyła 19 sal lekcyjnych, świetlicę, bibliotekę i pomieszczenia administracyjne.
Szkoła podstawowa nr 3, mieszcząca się w nowym budynku, przyjęła imię „Powstańców Wielkopolskich”. Kierownikiem został mianowany Marian Kuś.

1966
5 kwietnia kościół parafialny św. Jana Chrzciciela w Międzyrzeczu otrzymał część relikwii Pięciu Braci Męczenników, które zostały pobrane z relikwiarza Kościoła św. Marcina w Kazimierzu Biskupim. Relikwie umieszczono w bocznym ołtarzu, pod wezwaniem Pięciu Braci Męczenników.
16 października w ramach uroczystości Tysiąclecia Państwa Polskiego przy moście nad Obrą odsłonięto pomnik autorstwa Anny Rodzińskiej. Na pomniku z orłem piastowskim i znakiem Rodła widnieje napis – „Nasz powrót na piastowską ojcowiznę to nieodwracalny i sprawiedliwy wyrok historii”.

1969
Powołano Spółdzielnię Pracy Gumtex – zakłady przemysłu chemicznego. Prowadzą skup odpadów tworzyw sztucznych oraz produkcję wyrobów gumowych i termoplastycznych, m.in. rękawy foliowe, worki i różne wyroby latexowe w kooperacji z przemysłem meblarskim. W 1974 r. Spółdzielnia wybudowała nowy zakład przy ul. Fabrycznej. Założycielem Spółdzielni był Zenon Chełmiński. Długoletnią prezeską Maria Hanasz.

1971
12 lipca nastąpiło otwarcie Międzyrzeckiego Domu Kultury – MDK.

Powstał po zaadaptowania przedwojennego, nieskończonego budynku kina. Mieści się w nim sala widowiskowo – kinowa na 420 miejsc, sala konferencyjna – odczytowa, sala wystaw, czytelnia, pomieszczenia biurowe i na parterze kawiarnia. Organizuje dla mieszkańców imprezy kulturalne i oświatowe. Wybudowany gmach MDK należy do najbardziej okazałych obiektów tego typu w powiecie.

1973
Dla trzech przedsiębiorstw melioracyjnych w roku 1973 zostaje ukończony i oddany w północnej części miasta przy ul. Zakaszewskiego nowoczesny kompleks hal i budynków produkcyjno – biurowych.
Są to:
– Przedsiębiorstwo Remontowe Sprzętu Wodno – Melioracyjnego – PRSWM.
Założycielem był Edmund Owczarek.
– Rejonowe Przedsiębiorstwo Melioracyjne – RPM.
– Przedsiębiorstwo Sprzętu i Transportu Wodno – Melioracyjnego – PSTiWM.

1974
24 listopada w ogólnopolskim telewizyjnym turnieju Bank Miast brał udział, lubuski Międzyrzecz kontra wielkopolski Śrem. Przewagą 3 tyś. głosów zwyciężył Międzyrzecz. W nagrodę otrzymał samochód marki „Nysa”, ufundowany przez Min. Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska.

1975
Na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dn. 30 maja 1975 r. Międzyrzecz znalazł się w granicach nowo powstałego województwa gorzowskiego.
Odtąd jest siedzibą władz miasta i gminy o powierzchni 299,9 tys. km2, zamieszkuje tu 22,2 tys. ludności. Miasto i gmina liczy 16 sołectw i 40 wsi.

Biblioteka Miejska w Międzyrzeczu
Biblioteka Miejska w Międzyrzeczu

W 1975 roku Miejska Biblioteka Publiczna otrzymała nowo wybudowany typowy kompleks, zlokalizowany przy ul. Konstytucji 3 Maja.
W obszernym budynku znajdują się wydzielone pomieszczenia na księgozbiory dla dorosłych i młodzieży, czytelnia, pomieszczenia archiwalne i administracyjne.

1987
Zbiorowy i uporczywy protest mieszkańców miasta i gminy, wobec odgórnej decyzji składowania odpadów radioaktywnych w bunkrach MRU, wyrażający się w marszach protestacyjnych ulicami miasta oraz głodówką 9 osobowej grupy Związku „Solidarność”, doprowadził do zmiany decyzji.

1990
Historycznym i przełomowym faktem było powstanie w Międzyrzeczu samorządów gminnych. Wolne i demokratyczne wybory do Rady Gminy w dniu 27 maja 1990 roku wyłoniły 28 radnych, z których ukonstytuowała się rada Miejska oraz powołano Zarząd Gminy i Burmistrza. Pierwszym burmistrzem, wybranym na czteroletnia kadencję, został Eugeniusz Ziarkowski.

1991
Powstanie pierwszej firmy z udziałem kapitału zagranicznego AWA   TW Spółka z o.o. produkuje styropian, papy zgrzewalne, dachówki bitumiczne, sprzęt dekarski oraz oferuje wykonawstwo i doradztwo  techniczne.
W marcu ukazał się pierwszy numer niezależnej gazety wychodzącej jako miesięcznik – „Kurier Międzyrzecki”.

Władze samorządowe Międzyrzecza nawiązały międzynarodowe kontakty podpisując 24 października umowy o partnerskiej współpracy z niemiecką gminą Haren (Ems) i holenderską gmina Vlagtwedde.

Wieża wodna w Międzyrzeczu
Wieża wodna w Międzyrzeczu

1993 
Zbudowano nową więżę ciśnień, w której zamontowano zbiornik wody o pojemności 1200 m3.

Władze gminy Międzyrzecz nawiązały współprace z dzielnicą Berlina Wilmersdorf, obecnie Charlotenburg – Wilmersdorf.

Kontynuuje się kapitalny remont ratusza – wymiana stropów, przebudowa kominów, ścian wewnętrznych.

Wieża Ratusza w Międzyrzeczu
Wieża Ratusza w Międzyrzeczu

1994
Przystąpiono do remontu wieży ratusza. Hełm wieży zdemontowano i odtworzono jako zupełnie nową konstrukcję – bliźniaczo podobną. Wykonano z blachy miedzianej i umieszczono na szczycie hełmu nową pozłacaną gwiazdę i orła piastowskiego. 25 października ponownie na wieży zainstalowano hełm.

1995
4 lipca na byłym niemieckim cmentarzu ewangelickim został odsłonięty Kamień Pamiątkowy, poświęcony pochowanym w Międzyrzeczu w latach 1609 – 1945 mieszkańcom wyznania ewangelickiego. Na tablicy informacyjnej znajduję się napis w języku polskim i niemieckim:

        „Wspominamy naszych zmarłych, Heimatkreis Meseritz 1609 – 1945”.

Zakończono budowę i oddano do użytku oczyszczalnię ścieków zlokalizowaną przy drodze do św. Wojciecha.
1 września podczas województwa Inauguracji Roku Szkolnego 1995/96 oddano do użytku na Os. Kasztelańskim 8, nowy gmach szkolny o kubaturze 12030 m3 i powierzchni użytkowej 3272 m2. Mieści się w nim 17 izb lekcyjnych. pierwotne przeznaczenie – to szkoła podstawowa nr 6, po reformie oświaty od 1999 r.

Gimnazjum nr 2. Szkole tej patronuje Adam Mickiewicz. Pierwszą dyrektorką szkoły mianowano Lucynę Kalisz.

1996
5 lipca odbyło się uroczyste wręczenie sztandaru dla stacjonującej w Międzyrzeczu 17 Wielkopolskiej Brygady Zmechanizowanej. Patronatem Brygady zostaje Dowbor – Muśnicki.
11 października podczas uroczystości 50 – lecia muzeum, odsłonięto w holu tablicę upamiętniającą działalność pionierską pierwszego kustosza Alfa Kowalskiego.
Danuta Ronge – stomatolog szkoły nr 1, 22 października na wniosek dzieci otrzymała od Międzynarodowej Kapituły w Warszawie najpiękniejsze odznaczenie „Order Uśmiechu”.

28 październik a imię Tadeusza Podbielskiego (twórcy i popularyzatora preparatów TP1 i TP2) nadano ulicy, przy której znajduję się Dom Pomocy Społecznej i Przedszkole.

1998
W dniu 2 stycznia odbyła się w ratuszu miejskim uroczystość inaugurująca obchody 750 – lecia nadania praw miejskich Królewskiemu Miastu Międzyrzecz. Centralnym punktem uroczystości było odsłonięcie pamiątkowej tablicy wmurowanej w ścianę holu ratusza.

W 1998 roku na przelotowej trasie Szczecin – Zielona Góra zainstalowano sygnalizację świetlną.

1999
Od pierwszego stycznia Międzyrzecz znajduje się w nowym województwie – lubuskim. Stanowi powiat w którym mieszka 60789 osób, obejmuje 6 gmin na 1390 km2 powierzchni.

25 czerwca na Osiedlu Kasztelańskim w Międzyrzeczu odbyło się uroczyste otwarcie Hali Widowiskowo – Sportowej o powierzchni 908 m2, widownia na 387 miejsc. W obiekcie znajduje się hotel, restauracja, siłownia, sauna i solarium. Pierwszym kierownikiem został mianowany Janusz Iwiński.

Powstało w Międzyrzeczu przedsiębiorstwo zajmujące się bodową sieci gazowniczej i podłączaniem jej do użytkowników – „Media Odra Warta” Sp. z o.o.

W Międzyrzeczu uruchomiono miejską kotłownię gazową.

3-5 grudnia w Bilbao na Europejskiej Konferencji Miast Partnerskich przyznano gminie Międzyrzecz Złotą Gwiazdę „Partnerstwo” za współpracę z gminami w Holandii, Niemczech i Francji.

2000
19 kwietnia odbyła się ceremonia poświęcenia placu budowy świątyni – Sanktuarium Pięciu Braci Międzyrzeckich,

12 listopada odbyła się uroczystość wmurowania kamienia węgielnego pod nową świątynię, wg Projektu Krystyny  Zaręby – Kijak.
.
2001
We wrześniu przy ul. Pamiątkowej oddano do użytku budynek mieszkalny Międzyrzeckiego Towarzystwa Budownictwa Społecznego przeznaczony dla 32 lokatorów. Drugi wielofunkcyjny obiekt stanął na stadionie miejskim. W budynku oprócz zaplecza dla sportowców wyodrębniono pomieszczenia na działalność poradni psychologiczno – pedagogicznej i świetlicy socjoterapeutycznej. Stadion zbudowano i otwarto 1 maja 1936r. Zwany był „Majowym stadionem”.

Władze miasta podpisały porozumienie partnerskie z niemieckim miastem Bad Frienwalde.

W niedziele 11 listopada w Parafii p.w. Pierwszych Męczenników Polskich odbyła się intronizacja Relikwii Świętych – Benedykta, Jana, Mateusza, Izaaka i Krystyna.
Uroczystość rozpoczęła się w Kościele Świętego Wojciecha w wiosce Święty Wojciech a zakończyła się w nowo budowanej świątyni w Międzyrzeczu. W uroczystościach brali udział bp Paweł Socha, bp Adam Dyczkowski, bp Ignacy Jeż i arcybiskup Zygmunt Kamiński.
Relikwiarz z relikwiami Świętych przekazany został ks. proboszczowi Władysławowi Nadybałowi.

2002
Przeprowadzono kapitalny remont Rynku i sąsiednich uliczek. Przy okazji remontu ulicy Ogrodowej odkryto fundamenty średniowiecznych murów miejskich, w Rynku fragment cmentarza należącego do pierwszego kościoła parafialnego św. Krzyża, spalonego w 1474 roku.

27 października odbyły się pierwsze bezpośrednie wybory burmistrza gminy i miasta Międzyrzecz.  Został nim Tadeusz Dubicki.

2003
2 –11 kwietnia w ramach obchodów 1000 – lecia Męczeńskiej Śmierci Pięciu Braci Międzyrzeckich odbyły się nawiedzenia relikwii w parafiach dekanatu pszczewskiego. Peregrynacja relikwiarza zakończyła uroczystości II kwietnia w Międzyrzeczu w budującym się kościele Pierwszych Męczenników Polski.

W maju uroczyście przekazano inwestorowi decyzję pozwolenia na budowę oraz teren pod budowę obwodnicy a w grudniu rozpoczęto pierwsze prace budowlane.
8 czerwca w miejscowości Święty Wojciech, prawdopodobnym miejscu lokalizacji terenu założonego przez św. Benedykta, Jana, Mateusza, Izaaka i Krystyna. Podczas Mszy Św. poświęcono i odsłonięto tablicę pamiątkową.

13 czerwca Międzyrzecz uroczyście rozpoczął obchody jubileuszu 1000 – lecia Grodu Międzyrzecz i 1000 – lecia Męczeńskiej Śmierci Pięciu Braci Międzyrzeckich.

W obecności kard. Józefa Glempa odsłonięto tablicę upamiętniającą nadanie powiatowemu szpitalowi SP ZOZ w Międzyrzeczu imienia „Pięciu Świętych Braci Międzyrzeckich”.

W Seminarium Duchownym w pobliskim Gościkowie – Paradyżu miało miejsce posiedzenie Episkopatu Polski.

Obchody milenijne uświetniały liczne imprezy sportowe i kulturalne oraz wystawy plastyczne.

15 czerwca odprawiona została uroczysta Msza Św. koncelebrowana przez kard. Franciszka Macharskiego.

Bardzo barwnym i widowiskowym występem był Koncert Galowy Zespołu Pieśni i Tańca Śląsk.

Sześciu nowych zagranicznych inwestorów rozpoczęło działalność gospodarczą na terenie Gminy Międzyrzecz.

2004  styczeń
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad ogłosiła tzw. wstępną kwalifikację, która ma wyłonić wykonawcę siedmiu inwestycji drogowych – m.in. obwodnicy Międzyrzecza. Rozpoczęły się procedury związane z przetargiem na realizację projektu AFI, czyli siedem inwestycji drogowych – m.in. drugi etap zachodniej obwodnicy Gorzowa i objazd Międzyrzecza.

Ruszyły prace przygotowawcze na trasie przyszłej obwodnicy Międzyrzecza.  Wydano decyzję lokalizacyjną.

2004 kwiecień
Podjęto na wyznaczonych odcinkach badania archeologiczne. Kierownikiem jednego z odcinków był mgr Artur Sobucki, pracownikiem technicznym mgr Daria Kaniewska oraz studenci V roku archeologii: Ryszard Mikuła i Radosław Podliński.
Kierownikiem drugiego odcinka był mgr Andrzej Krzyszowski, pracownikiem technicznym natomiast Damian Podliński. Obie ekipy zatrudniały dodatkowo grupę pracowników fizycznych, głównie młodych mieszkańców Międzyrzecza.
W wyniku przeprowadzonych badań archeologicznych, na stanowisku mgr Artura Sobuckiego, stwierdzono dość trwałe osadnictwo z początku kultury łużyckiej z XIV wieku p.n.e. (młodszy okres żelaza) do okresu halsztackiego (epoka żelaza), gdzie ludność zasiedlała terytorium całych ziem polski od okresu środkowego brązu (ok. 1200 lat p.n.e.) do początków okresu żelaza, tzw. okresu halsztańskiego.

Rozpoczęto remont kapitalny mostu drogowego w mieście na rzece Obra.

2004 maj
Rozpoczęto starania w zakresie budowy nowego mostu nad fosą zamkową. Stary most nie kwalifikował się do remontu, a jego konstrukcja nadwyrężona przez czas zagrażała bezpieczeństwu zwiedzających. Oceniono, że na budowę nowego mostu trzeba będzie zgromadzić około 150 tysięcy złotych.

W pasie drogowym obwodnicy, na terenach zalesionych wycięto drzewa i rozpoczęto oczyszczanie pasa drogowego.

2004 wrzesień
W dniu 1 września 2004 roku na skwerze przed międzyrzeckim     zamkiem dokonano uroczystego odsłonięcia pomnika poświęconego weteranom  II Wojny Światowej.    Pomnik ufundowali mieszkańcy i kombatanci miast i gmin ziemi międzyrzeckiej. Pomnik został zbudowany w jednym z piękniejszych miejsc miasta – na skwerze przed wejściem do międzyrzeckiego zamku.
Dowódcą uroczystości był kpt. Mariusz Witt. Po podniesieniu flagi państwowej na maszt i odegraniu Hymnu Polski głos zabrali: Dyrektor Wydziału Spraw Obywatelskich z Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego – Pan Marek Lewandowski, Starosta Powiatu Międzyrzeckiego – Pan Kazimierz Puchan, Prezes Koła Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych – Pan Leon Szymański.
Po odsłonięciu pomnika jego poświęcenia dokonał Ksiądz Kapelan 17 Wielkopolskiej Brygady Zmechanizowanej – mjr Jerzy Niedzielski.
W uroczystości udział wzięli między innymi:
– Senator RP – Pan Zdzisław Jarmużek;
– Starosta Powiatu Międzyrzeckiego – Pan Kazimierz Puchan;
– Dyrektor Wydziału Spraw Obywatelskich z Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego – Pan Marek
Lewandowski;
– Burmistrz Międzyrzecza – Pan Tadeusz Dubicki
– Prezes Koła Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów
Politycznych – Pan  Leon Szymański;
– Komendant KPP – Pan insp. Eligiusz Kowalski;
– Komendant PSP – Pan brygadier Stanisław Książek;
– Szef  sztabu 11DKPanc – Pan płk Mirosław  Różański;
– Zastępca Dowódcy 17 WBZ – Pan płk Andrzej Sobieraj.
Uroczystość uświetniła kompania honorowa z międzyrzeckiej jednostki wojskowej i poczty sztandarowe jednostek wojskowych z Międzyrzecza  i Skwierzyny a także miejscowych organizacji kombatanckich i miejscowych szkół oraz mieszkańcy Międzyrzecza.

2005 Luty
Zakończono remont mostu zamkowego nad fosą. Inwestycja finansowana była  przez Starostwo Powiatowe oraz z środków własnych Muzeum.  Prace wykonała, wyłoniona w drodze przetargu gorzowska firma ta sama, która pogłębiała Obrę. Była to kolejna inwestycja międzyrzeckiego Muzeum. Wcześniej wykonano między innymi: pogłębienie stawu i fosy zamku, wybudowano nowe zastawki na fosie i wyremontowano cztery pozostałe mostki. Uporządkowany został teren nad fosą i Obrą.

2005 Kwiecień
Mieszkańcy miasta w dniu 7 kwietnia pożegnali Papieża Jana Pawła II. W mieście zorganizowano „Biały marsz” w którym udział wzięła niespotykana dotąd liczba ludzi.

2006 Maj
W dniu 5 maja 2006 roku, po południu około godziny 1830 w Międzyrzeczu doszło do katastrofy budowlanej. Zawaleniu uległ dach Domu Kultury. W środku nikogo nie było, tak więc nie odnotowano ofiar. Budynek po zawaleniu się dachu praktycznie nadawał się do wyburzenia.

Z okazji święta 17 Wielkopolskiej Brygady Zmechanizowanej i 10-tej rocznicy jej istnienia – przed brama główną brygady dokonano odsłonięcia pomnika. Aktu tego dokonał były dowódca jednostki płk.rez.Józef MROCZKA w towarzystwie obecnego Dowódcy
17 Wielkopolskiej Brygady Zmechanizowanej gen.bryg. Mirosława Różańskiego. Pomnik został ufundowany na pamiątkę wszystkich żołnierzy, którzy służyli w jednostce.
Fundatorami obelisku byli:
– Burmistrz Miasta i Gminy Międzyrzecz Pan inż. Tadeusz Dubicki;
– Firma PUBR Międzyrzecz;
– Starostwo Świebodzin;
– Firma kamieniarska Pana Adama Judka;
– Firma MIDAS Pani Anny Konkol.

2006 Sierpień
W dniu 23 sierpnia 2006 roku o godzinie 1200 mieszkańcy Międzyrzecza doczekali się miejskiego objazdu. Obwodnica przejęła ruch krajowy z południa na północ, który dotąd dezorganizował życie w mieście.

Obwodnica ma długość 6,5 km i dwa węzły drogowe, które umożliwiają wjazd i wyjazd z miasta oraz połączenie ze wszystkimi pozostałymi drogami. W przyszłości zostanie zbudowany trzeci węzeł łączący z drogą wojewódzką nr 137. W planach jest budowa drugiej jezdni obwodnicy, która jest przecież elementem przyszłej drogi ekspresowej S3 łączącej Szczecin z południową granicą kraju.
Była to największa inwestycja drogowa w powojennej historii miasta. Drogę zbudowała firma Berger Bau a całość kosztowała ponad 90 mln zł., które pochodziły z budżetu państwa oraz w dużej mierze z pożyczki zaciągniętej w Europejskim Banku Inwestycyjnym..

2009 grudzień
W dniu 5 grudnia 2009 r., została oficjalnie otwarta w Międzyrzeczu kryta pływalnia. W wyniku wcześniej ogłoszonego konkursu dla pływalni wybrano nazwę „KASZTELANKA” , w nawiązaniu do oś. Kasztelańskiego, gdzie wybudowano pływalnię.

21 sierpnia 2013
Oddany do użytkowania został ostatni z odcinków drogi ekspresowej S3 Międzyrzecz -Sulechów, wraz z węzłem Międzyrzecz Południe.

15 maja 2014
Oddany został do użytkowania odcinek drogi ekspresowej S3 Międzyrzecz-Gorzów Wielkopolski, wraz z węzłem Międzyrzecz Północ.

Komenda Policji powiatowej w Międzyrzeczu
Komenda Policji powiatowej w Międzyrzeczu

24 lutego 2015
Dokonano oficjalnego otwarcia nowego obiektu Komendy Powiatowej Policji w Międzyrzeczu, przy ul. Pięciu Świętych Braci Międzyrzeckich na os. Kasztelańskim.