Podobnie jak w całym kraju, także Gminę Międzyrzecz niestety czeka nieuchronna podwyżka opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

W Międzyrzeczu podczas kwietniowej sesji Rady Miejskiej, punkt nr 6 porządku obrad, dotyczący podwyżki wycofano z tematu obrad sesji i przeniesiono na maj, celem wypracowania możliwie dobrej oferty.

wzrost opłat za wywóz śmiecie w MiędzyrzeczuOpłata Środowiskowa
Głównym powodem podwyżek są rosnące ceny energii, transportu i zwiększenie stawek za tzw. opłatę marszałkowską, czyli opłatę środowiskową, którą ustala rząd. Opłata środowiskowa za składowanie i magazynowanie niesegregowanych odpadów zmieszanych na składowisku odpadów ustalana na podstawie rozporządzenia rady ministrów wzrasta regularnie od kilku lat. Do tej pory za 1 tonę odpadów wynosiła ona 24 złote i 15 groszy. W zeszłym roku stawka wzrosła do 140 zł, a w tym do 170 zł, ba – w 2020 roku ma wynieść 270 zł!

Przyczyną podwyżek jest też wzrost kosztów firm „śmieciowych”,  m.in. odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych oraz wysokości płac. Do tego doliczyć trzeba także wyższe ceny prądu i paliwa – 6-krotny wzrost cen transportu! Dodatkowo, zmiana ustawy o odpadach nakłada nowe obowiązki na firmy śmieciowe gospodarujące odpadami, co pociąga za sobą dodatkowe koszty. Przedsiębiorcy z branży mówią wprost: nowelizacja ustawy o odpadach to maksimum obowiązków i minimum uprawnień.

Gmina nie może do systemu dopłacać
Ustawa o gospodarowaniu odpadami (obowiązująca od 1 lipca 2013 r.) mówi, że ten system musi się sam finansować, gmina nie może do niego ani dopłacać, ani na nim zarabiać. Jedyna „furtka” jaka istnieje dla zminimalizowania kosztów ponoszonych przez mieszkańców, to finansowanie z budżetu gminy, m.in. usuwania dzikich wysypisk, czy prowadzenia Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych. I takie koszty Gmina Międzyrzecz bierze na siebie. Bez tego podwyżka opłat dla mieszkańców zapewne byłaby jeszcze wyższa.

Jak w Międzyrzeczu ustalane są opłaty?
W tej kwestii musimy się cofnąć kilka lat wstecz do 2012 roku, kiedy to uchwałą Nr XXIII/166/12 z dnia 25 kwietnia w sprawie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi Rada Miejska w Międzyrzeczu dokonała wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy.
Zgodnie z wybraną metodą (art. 6j ustawy), opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz stawki opłaty ustalonej uchwałą Rady Miejskiej na podstawie art. 6k ust. 1. Opłata ta stanowi dochód gminy i nie może być wykorzystana na cele niezwiązane z pokryciem funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, na co składają się w szczególności koszty:
– odbierania, transportu, zbierania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych;
– tworzenia i utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych;
– obsługi administracyjnej systemu;
– edukacji ekologicznej w zakresie prawidłowego postępowania z odpadami komunalnymi;
– wyposażenia nieruchomości w pojemniki lub worki do zbierania odpadów komunalnych oraz koszty utrzymania pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym.

Projekt uchwały
Projekt uchwały nr 6, odłożony na majową sesję Rady Miejskiej

Jak Urząd Miejski uzasadnia planowane podwyżki opłat?
Otóż koszt odbioru odpadów z nieruchomości zamieszkałych wynika z przedstawionej kalkulacji konsorcjum firm: Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe „NIEWIADOMSKI” Władysław Niewiadomski, Przedsiębiorstwo Wielobranżowe LS PLUS Sp. z o.o. oraz ENERIS Sp. z o.o. w złożonej ofercie na ogłoszony przez Gminę przetarg nieograniczony na odbiór odpadów komunalnych wynosi 4.680.000,00 zł. w okresie od 01.06.2019 r. do 31.05.2021 r.
Założony koszt utylizacji odpadów w tym okresie to kwota 6.981.4444,00 zł., która została obliczona na podstawie ilości dostarczonych tak odpadów z poprzedniego roku i stawek ustalonych przez Celowy Związek Gmin CZG-12. Przy obliczaniu prognozowanych stawek za utylizację odpadów przez CZG-12 uwzględniono znaczny wzrost opłaty środowiskowej w 2019 roku, tj. o ponad 50% !
Reasumując, przewidywany koszt odbioru, utylizacji, wyposażenia w pojemniki w okresie od 01.06.2019 r. do 31.05.2021 r. wyniesie 11.661.444,00 zł., zaś w okresie od 01.01.2018 r. do 31.05.2019 r. wyniósł 4.880.237,76 zł. Licząc proporcjonalnie nastąpił wzrost o około 70% w stosunku do bieżących umów.

Według urzędników do kosztów powyższych (11.661.444,00 zł.) należy doliczyć koszty edukacji ekologicznej i koszty administracyjne, które powiększono o inflację, a także koszty funkcjonowania PSZOK, które znacząco wzrosną ze względu na obowiązek dostosowania PSZOK-ów do zmian w ustawie o odpadach. Przewidywane łączne koszty znacznie przewyższają planowane wpływy z opłat, według obecnej stawki. Szacowana strata to ok. 5.700.000,00 zł.

W związku z powyższym w celu ustalenia wysokości opłaty na takim poziomie, który pozwoli na osiągnięcie wpływów w wysokości pozwalającej pokryć koszty funkcjonowania systemu, dokonano szczegółowej analizy aktualnych i prognozowanych kosztów funkcjonowania systemu połączonej z weryfikacją danych wynikających ze złożonych przez mieszkańców deklaracji. W wyniku przeprowadzonej analizy stwierdzono, iż w celu zapewnienia wystarczających do sfinansowania się systemu środków finansowych konieczne jest zwiększenie wysokości stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w następujący sposób:
–  z 12,00  do 22,00 złotych miesięcznie od mieszkańca (zbierane selektywnie),
– z 24,00 do 44,00 złotych miesięcznie od mieszkańca jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane w sposób selektywny (zmieszane).

Według urzędników magistratu proponowane stawki powinny pokryć wykazane wyżej koszty obsługi systemu.

Co się jeszcze zmieniło? O czym w uzasadnieniu się nie wspomina? Otóż okazuje się, że niestety produkujemy coraz więcej śmieci, szczególnie jeśli chodzi o te, które pakujemy do tak zwanych brązowych pojemników (worków). Chodzi o odpady wysokokaloryczne, które trzeba spalić lub korzystając z usług innych firm wywieźć. To też generuje dodatkowe koszty.

Niemniej mieszkańców nie tylko w naszej gminie wręcz bulwersuje tak znaczny wzrost opłat, bo zmianę z 240,00 zł za tonę odpadów zmieszanych na kwotę 600,00 zł. trudno wręcz uzasadnić. Tak niestety będzie do póki firmy wywożące śmieci i te zajmujące się zagospodarowaniem odpadów komunalnych będą w sposób monopolistyczny narzucać samorządom swoje ceny. A to wszystko w sytuacji kiedy mieszkańcy widzą, że ich posegregowane śmieci wrzucane są przy odbiorze do jednego zbiornika śmieciarki gdzie są skutecznie mieszane! Gdzie tu logika i o co tu chodzi?

Nie do pominięcia jest tu także asocjalna i krótkowzroczna polityka naszego rządu, który tak naprawdę nie tyle dba o dobro środowiska naturalnego, a raczej o zapełnienie dziury budżetowej. Bo jak uwierzyć w dobre intencje rządu w kwestii ochrony środowiska w obliczu kolejnych niczym nie uzasadnionych wycinek lasów i zablokowania rozwoju polskiej energetyki wiatrowej na lądzie? Płonące co chwilę składowiska odpadów i kolejne porzucone transporty odpadów na polskich drogach nie są z pewnością dowodami potwierdzającymi dobre i uczciwe intencje rządzących w tym zakresie. Wydaje się, że nad systemem krajowym nikt nie panuje i nikt jego nie kontroluje w sposób, który uniemożliwiałby ewentualne nadużycia.

Większość mieszkańców do istniejącego w kraju i poszczególnych gminach systemu zagospodarowania odpadów komunalnych odnosi się krytycznie, bo się po prostu nie sprawdza, a wszystkie koszty, te uzasadnione i te niczym nieuzasadnione, a wygenerowane na skutek uchwalanych przez rządzących ustaw na końcu musimy pokryć sami, nie mając żadnej możliwości weryfikowania racjonalności gospodarowania tymi pieniędzmi.