Jeśli podczas wakacyjnego wypoczynku planujesz wybierać się w Góry Stołowe, koniecznie dodaj Kopalnię Złota w Złotym Stoku do swojej listy miejsc do odwiedzenia! To wyjątkowe miejsce na Dolnym Śląsku, które przyciąga turystów z różnych części świata, które działało przez blisko siedem wieków, a na przestrzeni tego czasu wydobyto w kopalni około 16 ton czystego złota.
Kopalnia Złota w Kotlinie Kłodzkiej to znakomite miejsce pełne ciekawych zakątków, przykuwających uwagę zarówno dorosłych, jak i najmłodszych.
Wycieczka do Złotego Stoku, to świetny pomysł na spędzenie czasu, bo tu podczas zwiedzania, jednej z największych tego typu atrakcji na terenie całej Polski bez wątpienia nikt nie będzie się nudził.
Na turystów przygotowano ciekawe propozycje zarówno na powierzchni, nad ziemią i pod ziemią, a na zmotoryzowanych czekają dwa duże, darmowe parkingi na których z łatwością znajdziemy wolne miejsce do zaparkowania, nawet w środku sezonu.
MAPA
Po dotarciu na miejsce i opuszczeniu parkingu możemy praktycznie natychmiast rozpocząć zwiedzanie. Na swojej trasie miniemy „Starą Kruszarnię” obok której umieszczono na betonowym cokole fragment torowiska z wagonikami kopalnianymi, stanowiącymi swoisty pomnik i pamiątkę tego miejsca.
Dalej naprzeciwko głównego budynku Kopalni Złota ustawiono kopalnianą lokomotywę z wagonikami pełnymi złotego urobku. Tu warto sobie zrobić pamiątkowe zdjęcie.
Kilka metrów dalej natkniemy się na strumień, nad którym przygotowano miejsce do wypłukiwania złota i do poszukiwania diamentów.
Po przeciwnej stronie znajduje się budynek w którym mieści się Wystawa Minerałów oraz Izba Górnictwa i Historii Złotego Stoku. Plac wypełniają ponadto liczne budki z pamiątkami, gdzie możemy stracić trochę pieniędzy. Idąc dalej dotrzemy do kasy biletowej.
Mamy do wyboru 3 opcje zwiedzania:
-
-
-
-
- Kopalnię Złota;
- Sztolnię Ochrowa;
- Średniowieczną Osadę Górniczą.
-
-
-
Każda z tych opcji ma swoją specyfikę i warto to wziąć pod uwagę. Wprawdzie kopalnię można zwiedzać z dzieckiem i tu organizatorzy nie przewidzieli ograniczeń wiekowych, ale jeśli się zdecydujemy na podziemny spływ łodzią, to niestety dziecko, które nie ukończyło 8 lat z nami nie popłynie.
Decydując się na zwiedzanie kopalni pamiętajmy, że pod ziemią jest dość chłodno, panuje tam stała temperatura w zakresie od 7 do 10 stopni Celsjusza i w związku z tym warto pomyśleć o dodatkowym ubraniu, które będziemy mogli założyć podczas zwiedzania podziemnych korytarzy. W części korytarzy, szczególnie w tak zwanej Sztolni Ochrowej może być mokro i ślisko, dlatego wyprawa w klapkach będzie raczej wielkim błędem. Do zwiedzania sztolni wskazane jest ubranie solidniejszego wręcz trekkingowego obuwia, to tak dla naszego bezpieczeństwa.
Kopalnię Złota w Złotym Stoku można zwiedzać codziennie. Niemniej należy pamiętać, iż w zależności od sezonu, w jakim wybieramy się na zwiedzanie godziny otwarcia Kopalni Złota i proponowane atrakcje będą nieco inne.
Sezon letni – trwa od 1 kwietnia do 31 października. W tym okresie zwiedzać możemy w godzinach, od 9:00 do 17:30 (ostatnie wejście o 17:30). Kopalnia Złota czynna jest od poniedziałku do niedzieli.
Sezon zimowy – trwa od 1 listopada do 31 marca. W tym okresie zwiedzać możemy w godzinach, od 9:00 do 16:00 (ostatnie wejście o 16:00). Kopalnia Złota czynna jest od poniedziałku do niedzieli.
Ceny biletów uzależnione są od wariantu zwiedzania i podzielone są na trzy kolorowe kategorie, które powiązane są z czasem zwiedzania całego kompleksu kopalni i atrakcjami.
- Bilet złoty: – normalny, to kwota 67 zł, a ulgowy 48 zł. Bilet uprawnia do zwiedzania Kopalni Złota – Podziemnej Trasy Turystycznej, a także Średniowiecznej Osady Górniczej i Sztolni Ochrowej. W tym wariancie należy się liczyć z tym, że czas zwiedzania wyniesie około 3,5 godziny.
- Bilet srebrny: – normalny, to kwota 49 zł, a ulgowy 37 zł. Bilet uprawnia do zwiedzania Kopalni Złota – Podziemnej Trasy Turystycznej, a także Średniowiecznej Osady Górniczej. Czas zwiedzania, to około 3 godziny.
- Bilet Brązowy: – normalny, to kwota 45 zł, a ulgowy 35 zł. Bilet uprawnia do zwiedzania Kopalni Złota – Podziemnej Trasy Turystycznej i Sztolni Ochrowej. Czas zwiedzania, to około 2 godziny.
W każdym wariancie zwiedzanie odbywa się z przewodnikami, którzy bez wątpienia swoją wiedzą świetnie wzbogacają naszą przygodę.
Kopalnia Złota oprócz tras turystycznych oferuje również szereg dodatkowych ciekawych atrakcji, jak płukanie złota, odlewanie sztabki, wybijanie pamiątkowych złotych monet, czy poszukiwanie diamentów. Wymienione atrakcje bez wątpienia są świetną rozrywką nie tylko dla najmłodszych, bo za płukanie złota chętnie zabierają się również dorośli. Wspólna zabawa jest doskonałym „wypełniaczem” czasu podczas oczekiwania na przewodnika i wejście na Podziemną Trasę Turystyczną Sztolni Ochrowej, czy też Osady Średniowiecznej.
Warto przypomnieć, że wspomniane dodatkowe atrakcje są dodatkowo płatne i przykładowo za płukanie złota i odlewanie sztabki zapłacimy po 8 zł., a za szukanie diamentów zapłacimy 5 zł. Osiem złotych zapłacimy także za wybicie pamiątkowej monety. Aktualna informacja dotycząca oferty umieszczona jest na dużej tablicy informacyjnej z którą warto się na początku zapoznać.
Leśny Park Przygody „Skalisko” – to kolejna, naziemna atrakcja zarówno dla dorosłych jak i dla dzieci. Turyści znajdą tu atrakcje zapewniające moc wyjątkowych wrażeń. Utworzony został w 2006 roku w pobliżu byłego kamieniołomu, nieopodal Kopalni Złota.
Park linowy w Złotym Stoku, zlokalizowany został na obszarze 7 hektarów w jarze nad potokiem Trująca (Złoty Potok). Rozwieszono tu w pięknym lesie, pomiędzy drzewami na różnej wysokości liny, stałe i ruchome pomosty, siatki są źródłem wielu niezapomnianych wrażeń w trakcie ich pokonywania.
Trasy i stopień trudności są zróżnicowane i dostosowane do wieku (trasy dla dzieci) i umiejętności uczestników, począwszy od prostego przejścia po pomoście na niewielkiej wysokości nad ziemią. Park linowy, to niepowtarzalny rodzaj napowietrznego trekingu, którego bazą są przejścia akrobatyczne między drzewami takie jak: balansujące pomosty, przejścia po linie, przejścia siatkowe, powietrzny surfing, skok Tarzana, tyrolki – zjazdy na linie o łącznej długości około 2000 metrów oraz wiele innych.
Osoby spragnione podniebnych emocji, chcące się zmierzyć ze swoimi lękami i wysokością samodzielnie pokonują przygotowaną trasę. Organizatorzy przygotowali różne stopnie trudności poszczególnych odcinków, od bardzo łatwego do trudniejszych z tym, że te zbyt trudne instalacje można pominąć.
W Parku linowym przygotowana została także specjalna trasa dostosowana dla dzieci. Każdy w tym miejscu znajdzie tu dla siebie, coś na miarę swoich sił i możliwości.
Warto podkreślić to, że wszystkie osoby, które zdecydują się skorzystać z atrakcji Parku linowego otrzymują od obsługi sprzęt wyposażenia indywidualnego i muszą przejść obowiązkowe szkolenie w zakresie bezpieczeństwa i zasad poruszania się po trasie.
Podczas naszej zabawy na wysokości obsługa Parku dba o bezpieczeństwo uczestników na każdym kroku. W trakcie przechodzenia po instalacjach każdy z uczestników jest asekurowany po przez wpięcie do specjalnej liny, zwanej „linią życia”, która gwarantuje uniknięcie upadku z wysokości. Instruktorzy na bieżąco nadzorują przemieszczanie się uczestników na trasach i w razie potrzeby zawsze służą pomocą.
Historia
Okazuje się, że najstarsze prace wydobywcze prowadzono w okolicach Złotego Stoku już około 2000 lat p.n.e. Od tego czasu aż do czasów współczesnych zdołano wydrążyć w tym miejscu przeszło 300 km sztolni, szybów i chodników rozmieszczonych aż na 21 poziomach.
Więcej szczegółów na temat lokalnego górnictwa pochodzi z okresu wczesnego średniowiecza. W 1273 roku książę wrocławski i krakowski Henryk IV Probus dla klasztoru Cystersów w Kamieńcu Ząbkowickim nadał przywilej na poszukiwania górnicze.
Powstałe w tamtych czasach kopalnie przez wiele następnych lat przechodziły z rąk do rąk, niemniej prace górnicze były kontynuowane nieprzerwanie, a ich efektywność sprawiła, że w XV w. szczyciły się rangą najbardziej wydajnych na Śląsku.
Historyczna ciekawostka
Perspektywa wzbogacenia się na złocie kusiła nie tylko górników, ale także ówczesnych udziałowców. Jednym z nich był znany krakowski rzeźbiarz Wit Stwosz. Jak podają historyczne źródła artysta pieniądze, które uzyskał za wykonanie ołtarza w Kościele Mariacki w Krakowie zainwestował w kopalnię i miały zostać według rodziny Fugerrów (głównych udziałowców) podwojone, a nawet potrojone. Niestety, jak to bywa w biznesie dobra passa zaczęła się kończyć, wyczerpywanie się złotonośnych złóż doprowadziło artystę do bankructwa. W obliczu finansowej zapaści i bankructwa Wit Stwosz w przypływie desperacji zdecydował się na sfałszowanie weksla, za co został osadzony w więzieniu we Wrocławiu. Podczas rozprawy, którą zorganizowano w Norymberdze uznano winę Wita Stwosza i za fałszerstwo publicznie napiętnowano artystę na obu policzkach i skroni, a następnie wtrącono do lochu.
Czytaj więcej czytaj dalej »
Mennica w Złotym Stoku
Mennicę w Złotym Stoku założyli w 1507 roku książęta ziębicko-oleśniccy bracia Albrecht i Karol, wnukowie króla Czech Jerzego z Podiebradów. Albrecht urodził się w 1468 roku na zamku Kuneticka Hora w Czechach, a Karol I w 1476 roku na zamku w Kłodzku. Ojcem ich był Henryk I (1448 – 1498).
Wraz z braćmi Wiktorynem i Hynkiem otrzymał on (w 1462 roku od cesarza Fryderyka III) dziedziczny tytuł księcia Świętego Cesarstwa Rzymskiego – księcia Ziębic i hrabiego Kłodzka. Tytuł książęcy umożliwiał jego synom Albrechtowi i Karolowi I bić własne monety.
Bicie monet obiegowych w XVI wieku ograniczały ordynacje monetarne wydawane przez króla. Ustalały one, jakie monety książę ma prawo emitować, o jakich nominałach, z jakich kruszców i jakie są ich wzajemne relacje, co do siły nabywczej. Książę decydował natomiast o rysunkach i napisach na tych monetach. W 1504 roku król Czech Władysław Jagiellończyk zezwolił braciom Albrechtowi i Karolowi I na bicie halerzy, denarów i groszy. Pierwsze monety bili oni w mennicach miejskich w Ząbkowicach (halerze od 1502 do 1507 r.) i Oleśnicy (denary i grosze od 1505 do 1507 r.).
Dobra passę kopalni w Złotym Stoku przerwało pasmo katastrof górniczych, pożary i śmierci górników. Po wojnie trzydziestoletniej miasto zaczęło upadać. Z inicjatywy Hansa Schärffenberga Złoty Stok stał się głównym dostawcą arszeniku.
W 1907 roku uruchomiono tam kolej wąskotorową o prześwicie toru 500 mm w celu wywozu urobku ze sztolni i transportu go dalej do stacji kolejowej w Złotym Stoku.
Działania II wojny światowej nie przyniosły zniszczeń w kopalni, a po jej zakończeniu Niemcy przekazali całość władzom polskim w stanie nienaruszonym. Pracę w kopalni podjęli górnicy, sprowadzeni tu z Górnego Śląska. W 1948 roku pod polska administracją rozpoczęto poszukiwanie nowych złóż. Kopalnia przynosiła urobek roczny na poziomie 20-30 kg złota, dopiero w 1961 roku spadł nagle do 7 kg.W 1962 roku Kopalnia w Złotym Stoku zakończyła działalność, a później, w związku z tym, że system pomp już nie usuwał naturalnie cyrkulującej wody sztolnie i korytarze kopalni zostały całkowicie zalane. Kopalnia w takim stanie trwała przez kolejne 35 lat.
Po pewnym czasie z inicjatywy ówczesnego burmistrza Złotego Stoku mgra Wiktora Lublinieckiego, po 5 latach prac 28 maja 1996 roku niektóre sztolnie i korytarze zostały udrożnione i po przygotowaniu udostępnione dla ruchu turystycznego sztolnie: „Sztolnię Gertuda”, „Sztolnię Czarną Górną” z jedynym w Polsce podziemnym wodospadem gdzie woda opada z wysokości 8 m. Natomiast od roku 2008 uruchomiono Podziemną Trasę Turystyczną: Sztolnię Gertruda, Czarną Górną i Czarną Dolną.
Opracowanie: Małgorzata i Kazimierz Czułup
Czytaj także: