Nauka

- „Połączenie analizy DNA, odbitek palców i biomarkerów może znacząco zwiększyć wartość dowodową śladów” - przekonuje dr hab. Aneta Lewkowicz, prof. UG. Kierowany przez nią zespół opracował nową metodę kryminalistyczną, dzięki której z jednej próbki można uzyskać więcej informacji niż za pomocą dotychczas stosowanych metod. Innowacyjne rozwiązanie, łączące wiedzę z zakresu biologii, chemii i fizyki, ma usprawnić pracę laboratoriów i organów ścigania.

26 stycznia obchodzony jest Światowy Dzień Edukacji Ekologicznej. To dobra okazja, by przypomnieć, że troska o środowisko nie zaczyna się od jednorazowych akcji, ale od wiedzy i zrozumienia konsekwencji codziennych wyborów. Edukacja ekologiczna coraz częściej wykracza poza szkolne programy i staje się elementem lokalnych działań skierowanych do mieszkańców w różnym wieku.

Wystartowała rekrutacja do jubileuszowej, XV edycji ogólnopolskiego Konkursu Naukowego Explory. To wyjątkowa szansa dla młodzieży w wieku od 13 do 20 lat, aby zamienić swoje naukowe pasje w innowacyjne projekty, które mogą zmienić świat. Na najlepszych czekają wysokie nagrody finansowe, wyróżnienia oraz możliwość reprezentowania Polski na najbardziej prestiżowym konkursie dla młodych naukowców na świecie – ISEF 2026 w USA. Konkurs Explory jako jedyny Konkurs w Polsce posiada akredytację na wyłonienie Polskiej reprezentacji.

Dr Michał Pierański z Katedry Technologii Leków i Biochemii Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej został członkiem Komitetu Zarządzającego w projekcie COST Action – Pan European Commission on Photoantimicrobial Testing (PanEuCOPT). Inicjatywa ma na celu opracowanie standardów badań, dokumentacji oraz wdrażania terapii, które mogą stanowić alternatywę dla klasycznych antybiotyków.

Ładowanie samochodu elektrycznego w takim samym czasie jak tankowanie benzyny? Naukowcy z Politechniki Gdańskiej pracują nad tym, aby jak najefektywniej magazynować i uwalniać energię elektryczną. Wykorzystają do tego diafit, czyli nowy rewolucyjny materiał, który łączy unikatowe właściwości diamentu i grafenu.

Wynalazek chemików z Uniwersytetu Gdańskiego - forma  nimesulidu (jednego z leków przeciwzapalnych i przeciwbólowych) pozwoli m.in. na poprawę komfortu i bezpieczeństwa terapii, ograniczenie działań niepożądanych oraz wprowadzenie na rynek bardziej efektywnych i przystępnych cenowo leków. Wynalazek uzyskał właśnie patent Europejskiego Urzędu Patentowego, co otwiera kolejne możliwości w procesie wprowadzenia go na rynek. 

Zbyt wysokie stężenie cholesterolu we krwi może mieć nawet 21 mln Polaków, z których 30 tys. rocznie umiera przez hipercholesterolemię - głównego sprawcę zawałów serca i udarów mózgu - wskazali eksperci podczas konferencji inaugurującej powstanie koalicji Liga Walki z Cholesterolem. Dodali, że są skuteczne narzędzia do walki z tym niewidzialnym wrogiem, które pozwolą zmniejszyć umieralność o 50 proc.

W niedzielę 7 września będzie miało miejsce zaćmienie Księżyca. I choć ziemskiego satelitę regularnie możemy oglądać w rozmaitych kształtach, to tym razem zdecydowanie warto spojrzeć na nocne niebo. Wyjątkowość zjawiska wyjaśnia Jakub Nurkiewicz z Astrofizycznego Koła Naukowego Politechniki Gdańskiej.

Ruszył projekt SPARK, w ramach którego powstanie satelita badawczy, służący do testowania polskich technologii w kosmosie - powiedział dr Hubert Cichocki, prezes Sieci Badawczej Łukasiewicz. SPARK będzie kosztował prawie 15 mln złotych, a wyniesienie nanosatelity w kosmos może nastąpić już za dwa lata.

Już 10 maja Reprezentacja Polski 2025, wyłoniona podczas Finału Konkursu Explory, wylatuje do Stanów Zjednoczonych, by zaprezentować swoje autorskie projekty STEAM na największym na świecie konkursie naukowym dla młodzieży – Regeneron ISEF.

Thorium Space i Creotech Instruments ogłosiły strategiczne partnerstwo, mające zaowocować budową pierwszego polskiego satelity telekomunikacyjnego. Wynikiem połączenia kompetencji najważniejszych polskich firm działających w branży kosmicznej mają być rozwiązania, które do tej pory były domeną największych światowych graczy.

Wytrzymałe, stabilne podczas ładowania i rozładowywania, wytworzone z ograniczonym użyciem surowców krytycznych, a przez to bardziej przyjazne dla środowiska – to mają być główne cechy baterii wysokiej mocy do zasilania np. dronów i samochodów, nad którymi pracuje zespół badawczy z Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej pod kierunkiem prof. Moniki Wilamowskiej-Zawłockiej. Naukowcy zajmują się także odzyskiem surowców krytycznych, takich jak kobalt, nikiel czy naturalny grafit, ze zużytych ogniw litowo-jonowych. 

Według ekspertów kwasy DHA i EPA pomagają zachować prawidłowe ciśnienie i poziom lipidów we krwi, dbając o serce. Sprawnie działający układ krążenia jest kluczowy dla długowieczności, dlatego składniki te odgrywają istotną rolę w utrzymaniu zdrowia na przestrzeni lat. „Kwasy omega-3 są niezbędne w każdej komórce, wspierają zarówno procesy życiowe, jak i ogólną witalność” - podkreślała dr Wanda Baltaza, dietetyk kliniczna, panelistka debaty eksperckiej zorganizowanej z okazji Światowego Dnia Kwasów Omega-3.

Jak efektywniej i taniej wyprodukować „zielony wodór”? Pomysł na to mają polscy naukowcy. Dr inż. Mariusz Szkoda z Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej oraz dr hab. Anna Ilnicka z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu chcą opracować innowacyjny sposób syntezy stabilnych katalizatorów na bazie azotków. Projekt uzyskał dofinansowanie w kwocie niemal 2 mln zł z Narodowego Centrum Nauki w ramach programu OPUS.

Naukowcy z Politechniki Gdańskiej i Polskiej Akademii Nauk opracują trasę rozprzestrzeniania się plastikowych śmieci w wodach śródlądowych i zaproponują rozwiązania, które ograniczą ich odpływ do mórz i oceanów. Na PG powstanie model matematyczny, który wskaże potencjalne miejsca gromadzenia się plastiku w strefie brzegowej. Badania prowadzone są m.in. w Centrum Ekoinnowacji PG, jednej z najnowocześniejszych placówek tego typu w tej części Europy.

Jednym z wyzwań, przed którym stoi dzisiejsze społeczeństwo jest zapewnienie stałego i trwałego dostępu do energii. W miarę jak rośnie zapotrzebowanie na energię niezbędne jest poszukiwanie nowych rozwiązań w zakresie jej magazynowania i efektywnego wykorzystywania. W tym kontekście energia termiczna oraz technologia jej magazynowania stają się coraz bardziej interesującymi obszarami badań i rozwoju.